TURİST REHBERLERİNE PERGE ANTİK KENTİ İÇİN ALTERNATİF BİR TANITIM ÖNERİSİ: KENTİN İLK KADIN LİDERİ PLANCIA MAGNA

Abstract

Pamphylia bo?lgesinde kurulmuş olan Perge, Antik Çağın o?nemli kentlerinden birisi olagelmiştir. Bugu?n Antalya ili Aksu ırmağından (Kestros) do?rt km uzağında ve denizden ise on bir km içerdedir. Kenti o?nemli kılan o?zelliği kentin Panhellenistik do?nemin karakteristik o?zelliklerini taşıyan bir kent olmasıdır. Diğer bir o?zelliği ise, Hristiyanlığın Roma kentlerine yayılmaya başladığı do?nemde, bir kadın lider, Palancia Magna, tarafından yo?netilmiş olmasıdır. Plancia Magna M.S. 1. ve 2. Yu?zyıllarda Pamphylia bo?lgesindeki Perge kentinde yaşamış İtalyan ko?kenli Plancius ailesinin kızı olduğu ve babası M. Plancius Varus’un senato?rlu?k ve eyalet valilikleri yaptığı bilinmektedir. Öte yandan Palancia Magna’nın, (M.S. 120-126) kamusal alandaki bu konumunu ailesinin ve eşinin imparatorluk içerisindeki konumu sayesindemi elde ettiği; yoksa imparatorluğun kozmopolit yapısı gereği kadına kendi potansiyelini açığa çıkaratacak fırsatları sağlayan bir yo?netim sistemine sahip olmasındanmı kaynaklandığı sorunsalı araştırma alanı olarak karşımıza çıkmaktadır. Dolaysıyla araştırma Perge’nin kızı olarak bilinen Palancia Magna u?zerinden Roma da kadının konumunu ve kenti yo?netme tarzını, kadının ve mekanın karakterini belirleyen o do?nemin du?şu?nce akımlarının izlerini su?rerek rehberlerin mekan odaklı tanıtımlarını do?nemin farklı du?şu?nce perspektifiyle de desteklemelerine katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Bu?tu?nsel olarak anlaşılamayan bir arkeolojik kent veya mekânın fiziksel olarak anlatılması da mu?mku?n olamaz. Dolayısıyla araştırma da Roma imparatorluğunun kentin siyasal, sosyal, ekonomik yapısı ve bu yapı içerisinde bir kadın figu?ru? olarak Plancia Magna’nın konumu bu çerçeve de incelenmeye çalışılmıştır. Diğer taraftan daha açık ve detaylı olarak araştırılması gereken o do?nemin du?şu?nce akımları ve bu du?şu?ncelerin Roma imparatorluğunda kentin yo?netim biçimini ve kadınının konumunu nasıl etkilediği tu?ru?nden konular, sadece bir o?n hazırlık bilgisi olarak kısaca değinilmiş olup, diğer araştırmalara bırakılmıştır.