Beyin Sapı Enfarktı Olan Hastalarda Manuel Yutma Terapisi

Abstract

Bu çalışmada beyin sapı enfarktı olup yutma fonksiyonu tamamen kaybolan katılımcılara uygulanan manuel yutma rehabilitasyonunun yutma fonksiyonu üzerindeki etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma, yaş aralığı 49-80 olan 13 erkek ve 5 kadın katılımcı üzerinde yapılmıştır. Katılımcıların tümüne; Modifiye Mendelson Manevrası, Mekanik Yutma Tetikleyici Manevra, Termal Taktil Stimülasyon, Terapötik Tat Duyusal Uyaranı, Vakum Yutma, Suck-Swallow Yutma Tekniği, İce Chips Tekniği, Yutma Manevralarını içeren manuel yutma rehabilitasyonu uygulanmıştır. Rehabilitasyon 3 ayı geçmemek koşuluyla haftada 5 gün yapılmıştır. Araştırma deseni tek gruplu öntest-sontest ölçümüne dayalı bir analitik kesitsel çalışmadır. Katılımcılara müdahale öncesi ve sonrası Videofloroskopik Yutma Çalışması (VFSS) yapılmıştır. (Rehabilitasyon öncesi bütün katılımcılara ve rehabilitasyondan sonra sadece yutma refleksi dönen katılımcılara). Araştırmada veriler Hasta Portföyleri, Standardize Mini Mental Test (SMMT), Modifiye Baryum Skorlaması Etki Profili (MBSImP), ve Uluslararası Disfaji Diyet Standardizasyonu (IDDSI) formları kullanılarak elde edilmiştir. Araştırma sonucunda 16 katılımcı yutma fonksiyonunu geri kazanmış; 2 katılımcıda refleks yutma dönmemiştir. İnme süresi üzerinden geçen gün sayısı ile rehabilitasyon sonrası yutma fonksiyonunun gelme süresi arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0.05). Yutma fonksiyonu dönen bütün katılımcıların MBSImP farengeal ve özefagial faz skorlarında anlamlı şekilde düşüş bulunmuştur (p<0.0.5). Katılımcıların oral faz skorunun değişimi istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0.05). Katılımcılar arasında lezyon yeri, yaş, cinsiyet ve inme sayısı değişkenleri ile yutma fonksiyonunun dönme süresi üzerinde anlamlı bir farklılık bulunmamıştır (p>0.05). Refleks yutması olmayan, beyin sapı enfarkt tanılı hastalarda manuel yutma rehabilitasyonunun etkili olabileceği düşünülmektedir. Ayrıca çalışmada Müdahale Protokolü oluşturulmuştur.