Kapadokya Bölgesi Kaya Oyma Miras Alanlarında Gözleme Dayalı Hasar Analizi; Karain Güvercinlikleri ve Karlık Kilisesi Örnekleri

Abstract

1985 yılında doğal ve kültürel miras ölçütleri bağlamında Dünya Miras Listesine dahil edilen “Göreme Milli Parkı ve Kapadokya” ülkemizin önemli miras alanlarından birisidir. Bölgede kentsel, arkeolojik, doğal, karma sit olarak tescillenmiş farklı koruma alanları bulunmasına rağmen hem Dünya Miras Alanlarında hem de tescilli sit alanlarında bütüncül ve sistemli bir koruma anlayışı henüz sağlanamamıştır. Kapadokya Dünya Miras Alanı sınırları içerisinde yer alan Karain Güvercinlikleri ve Karlık Kilisesi çalışmada odak noktası olarak seçilmiştir. Bu araştırmada, mimari anlamda detaylı olarak ele alınmamış bu iki yapının mimari özelliklerine dikkat çekmek ve bu yapıların yapısal korunma sorunlarına değinmek amaçlanmaktadır. Çalışma kapsamında saha çalışması gerçekleştirilmiş, yapıların mimari çizim, hasar durum analizi ve fotoğraf ile belgelemeleri yapılmıştır. Yapısal anlamda doğal koşullar, kaya deformasyonları, vandalizm ve kaçak kazı faaliyetleri gibi birçok korunma sorunuyla karşı karşıya olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bu veriler Kapadokya’da bütüncül koruma yaklaşımlarının geliştirilmesi konusunda bilimsel veri ve metodolojik altyapı sağlayarak alan yazına özgün bir katkı sunmaktadır.